Mitoloji Nedir? Nasıl Oluşmuştur?

Mitoloji Nedir? Mitoloji aslına bakıldığında efsaneler ve bunların araştırıldığı bilime verilen addır. Kelime kökeni olarak “Mit” kelimesinden gelir. Bunun Türkçe karşılığı ise “efsane” veya “söylence” gibi kelimelerle ifade edilir. Anlam olarak bakıldığında ise içerisinde çeşitli tanrıların, efsanelerin bulunduğu, insanların düşünceleri ile şekillenmiş ve kuşaktan kuşağa aktarılmış hikayeler olarak söylenebilir. Dünya üzerinde birçok halk yaşamıştır ve haliyle birçok mitoloji de yer almıştır fakat bunların içerisinde günümüzde oldukça popüler olmuş hatta dizilerde ve filmlerde kendilerine yer edinmiş mitolojik karakterleri bulmak mümkündür. Bu popülerliğin sebebi ise bu mitlerde yer alan karakterlerin doğaüstü güçlere sahip olması ve enteresan hikayelere sahip olmaları olabilir. Herkes tarafından bilinen ve oldukça popüler olan mitolojiler ise İskandinav, Türk, Pers ve Yunan Mitolojisi olarak bilinmektedir.

Mitoloji Nasıl Oluşmuştur? Eski Yunan dilinde söylenen veya duyulan söz anlamında kullanılan mitos sözcüğü mit, masal, efsane, öykü anlamını taşır.Yunanlılar bir tekerleği yuvarlamakla ay ve güneşin yeniden doğduğuna inanırlardı. Zamanla birçok insanın katılımıyla daha karmaşık ve uzun hikâyeler ortaya çıktı. Bazı kadın ve erkek oyuncular bu hikâyeleri canlandırmaya başladılar. Bu mitler zamanla genişleyerek ve doğaüstü nitelik kazanıp efsaneleşerek mitolojilere dönüştü.

Mitolojilerin en önemli özelliği dinden ve inançtan kaynaklanmasıdır. Sözlü mitolojiler nesilden nesile aktarılarak günümüze kadar gelebilmiştir. Ancak bunların aslını birebir yansıttığını söylemek çok doğru değildir. Yazılı mitolojilere ise Çin ve Yunan kaynaklarında rastlanır. Mitolojilerin konusu tarihin karanlık dönemlerinde yaşanmış ve olağanüstü motiflerle işlenmiş olaylar oluşturur. Bunun için mitolojilerin kahramanları daha çok putperestlik devirlerinin kahramanlarıdır.Eski Yunanlılar gökyüzünde atlı abrasını süren Güneş Tanrısı Helios’un öyküsünü anlatırlardı. Eski Çinlilerde Güneş’in bir atlı araba sürdüklerine inanırlardı. Oysa Meksika’da yaşamış olan Azteklerin bu konudaki düşünceleri daha değişikti. Nanahuatzin adlı bir tanrının dünyaya ışık getirebilmek için kendisini ateşe atarak kurban ettiğini ve böylece güneşe dönüştüğü söylenir. Mitolojiler her nesnede var olduğu sanılan sihirli ruhlardan doğmuştur. Daha sonraları tanrıları kendilerine benzeyen varlıklar olarak görmeye başladılar.

İlk tanrılar büyük olasılıkla gök gürültüsü ve şimşek gibi insanların anlayamadığı ve korktukları doğa olaylarıydı. Yunan-Roma-İskandinav gibi ülkelerde en güçlü Tanrı’nın Gök Tanrı olması bundandır.Dünyanın nasıl oluştuğu, insan soyunun nereden geldiği gibi soruları yanıtlamaya çalışan öykülere yaratılış mitolojisi yani kozmogoni denir.

Bunlara değişik mitolojilerde büyük farklılıklar gösterir. Örneğin M.Ö. 700’de yazılmış bir Hint efsanesine göre evren ilk önce erkek biçiminde ortaya çıkmıştır. Daha sonra yalnızlık duygusundan dolayı 2’ye bölünmüş ve bir erkek ve bir kadın haline gelmiştir. Onların birleşmesinden insan ırkı doğmuştur. Daha sonra bunlar sırayla inek ve öküz, koyun ve koç, kısrak ve at gibi çeşitli
hayvan türlerinin doğmasını sağlamıştır.Kuzey Avrupa’nın soğuk ikliminde yaşayan insanların yeryüzünde var olan ilk şeyin sis olduğunu düşünmeleri doğaldır. Sis 12 ırmaktan akmış ve dünyanın sonsuz boşluğunu buz katmanlarıyla doldurarak donmuştu. Sonra güneyden gelen ılık bir rüzgâr buzları eritti. Yükselen buhar bulutlarından 2 yaratık çıktı. Ayaz devi Aurgelmir ve inek Auduma. Auduma buzdan sisi yalayarak beslendi, buzu yaladıkça adama benzeyen bir şekil ortaya çıktı. Bu ilk Tanrı Buri idi.

En Çok Bilinen Mitoloji Karakterleri

Sinema ve oyun dünyasında isimlerini sıklıkla duyduğumuz mitolojik karakterler vardır. Bu karakterler özellikle izleyicilerin ilgilerine göre odaklandıklarından, en popüler ve güçlü olanları tercih edilmektedir. Bazen ise karakterlerin hikayelerinin ilgi çekici olmasından dolayı tercih edildiği görülmektedir.

Thor – İskandinav Mitolojisi: Hemen hemen herkesin bildiği, İskandinav mitolojisine ait güçlü bir karakterdir. Odin ve Jord’un oğlu olarak bilinir. Magni ve Modi isimli iki oğlu vardır. Oğulları oyun tarihinin efsanelerinden biri olan “God of War” serisinde de bir savaş bölümünde yer almaktadırlar. Şimşek tanrısı olarak bilinen Thor, “Mjöllnir” isimli bir çekice de sahipti. Thor’un ölümüyle birlikte çekiç çocuklarına miras olarak kalmıştır.

Zeus – Yunan Mitolojisi: Mitoloji tarihinin en popüler karakterlerinden biridir. Yine yukarıda bahsettiğimiz “God of War” oyun serisinin içerisinde bulunan bir karakterdir. Tanrıların kralı olarak da bilinen Zeus, kendileri titan olan Kronos ve Rhea’nın oğullarından biri. Kronos, kehaneti gerekçe göstererek doğan bütün çocuklarını, doğar doğmaz yutmuştur fakat Zeus, annesi tarafından kaçırılarak İda Dağında saklanmıştır. Yetişkinlik dönemine kadar burada tutulup babasını yeneceği güne kadar burada kendisine bakılmıştır.

Babasını yendikten sonra kardeşleri “Poseidon” ve “Hades” babasının midesinden çıkarılmış ve Poseiden denizlerin tanrısı, Hades ise yeraltı tanrısı olmuştur. Ares – Yunan Mitolojisi: Zeus ve Hera’nın oğludur. Savaş tanrısıdır. Üvey kardeşi Athena ile zıttır. Bu ikili sürekli savaş içerisinde olmuşlardır fakat Ares, bu savaşların hiçbirini kazanamamıştır. Tanrılar arasında sadece Hades ve Aphrodite tarafından sevilmektedir.